|
|
Termik santrallar, kömür, akaryakıt veya gazgibi fosil yakıtların
yakılması yoluyla elektrik üretir. Su santrallarda,ocağın kazan
bölümünde dolanan su, çok sıcak buhar haline dönüşür ve bu
buhar,elektrik akımı üreten alternatörlere bağlı türbinleri çalıştırır.
İlk büyükpetrol krizi sanayileşmiş Batılı ülkelerde bu tip termik
santralların yapımınıyavaşlattı. Ancak gene de bu tip santrallar,
birçok ülkede enerji açığınıkapatmakta görev üstlenmeye devam
etmektedir.
Termik santralların ürettiği ısının birbölümü çevreye atılır. Soğutma
suyunun sağlandığı kıyı ve ırmak suları birkaçderece ısınır. Kömürün
yanmasıyla oluşan küllerin bir bölümü bacalarınelektrostatik
filtrelerinden dışarı sızar. Ve nihayet, bütün fosil yakıtlarazot ve
kükürt içerir ve bu maddeler yanma sonrasında oksitler halindeatmosfere
karışır. Çevre uzmanlarına göre gaz atıklar, ormanlar için son
derecezararlı olan asit yağmurlarının en önemli nedenidir.
Termik Santralın ÇalışmaYöntemi
Elektrik enerjisine dönüştürülecek olantermik enerjiyi üretmek için,
yakıt bir buhar kazanında yakılır. Buhar kazanı,bir ocak ile bir boru
demetinden oluşur; boruların içinde dolanan su, buradaısıtılır ve buhar
haline geldikten sonra türbinlere gönderilir. Eğer yakıtolarak kömür
kullanılıyorsa, bu kömür önce öğütülüp toz haline getirilir; sonrasıcak
havayla karıştırılır ve brülörle buhar kazanının yanma
odasınapüskürtülür. Eğer sıvı yakıt kullanılıyorsa, bu sıvı yakıt önce
akışkanlığınınartması için ısıtılır, sonra kullanılır.
600MW’lik bir santralda buhar 565 derecelikbir sıcaklığa ve 174 bar
düzeyinde bir basınca çıkarılır. Yüksek basınçlıtürbinlere yollanan
buhar kısmen genleşerek türbin çarklarını döndürür. Bu ilkaşamadan
geçen buhar, enerjisinin bir bölümünü korur. Aynı buhar, ayrı birdevre
aracılığıyla yeniden kazana gönderilir ve tekrar ısıtılır; sonra 34
bardüzeyinde bir basınçla, orta basınçta çalışan türbine basılır. Düşük
basınçbölümündeyse buhar tam olarak genleşir. Bu çevrimin sonunda
basıncı 300milibara düşen buhar kondansöre gönderilir.
Kondansör, buharın yeniden suyadönüştürüldüğü soğuk bir kaynaktır.
Buhar burada, içinde soğutma suyunun dolandığı binlerceküçük çaplı
boruya temas ederek tekrar suya dönüşür. Sonra pompalarla toplanırve
yeniden ısıtma çevrimine sokulur; bu amaç için türbinin farklı
noktalarındaısıtılan buhardan yararlanılır. Böylece yeni çevrim
başlamış olur: su tekrarbuhar kazanına girer, burada ısıtılarak
buharlaştırılır ve türbinlere doğruyollanır. Türbinlerin mekanik
enerjiyse alternatör vasıtasıyla elektrikenerjisine dönüştürülür. Ve
son olarak da bir transformatörde gerilimiyükseltilen elektik, genel
iletim hatlarına verilir. |
|