|
|
Elektrik kullanan bir güç istasyonu, ya bir türbün, motor ve su tekeri
yada bir elektrik jeneratörünü çalıştıracak diğer benzer makinaları
yada mekanik yada kimyasal enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürmek
için, bir aleti kullanır. Buhar türbünleri, içten yanmalı motorlar,
benzin kullanan motorlar, su türbünleri ve rüzgar türbünleri, elektrik
üretmek için en yaygın metotlardır. Dünyadaki elektrik üretimin çoğunda
buhar türbünleri kullanılmaktadır.
Bir türbün hareketli bir sıvının (sıvı yada gaz) kinetik enerjisini
mekanik enerjiye dönüştürmek için kullanılır. Buhar türbünleri şaft
üstüne monte edilmiş jeneratörle bağlantılı şaftı döndürmek için
buharın zorladığı bir seri kanatlara sahiptir. Fosil yakıtlı bir buhar
türbününde, bir fırın içinde yanan yakıt bir kaynatıcı içindeki suyu
ısıtmak ve buhar haline getirmek için kullanılır.
Büyük fırınlarda suyu ısıtıp buhar üretmek için kömür, petrol yada
doğal gaz kullanılır. Ülkelerin çoğunda elektrik üretmek için şimdiye
kadar en büyük ve tek enerji kaynağı olarak kömür kullanılmıştır. Buhar
elde etmek için yakıt olarak doğal gaz, yada sıvı yakıt kullanan
fırınlardan da büyük miktarlarda elektrik üretilmeye devam etmektedir.
Su buharı üretimini gerçekleştirme de nükleer fission diye bilinen bir
işlem vasıtasıyla nükleer yakıtlardan da yararlanılmaktadır. Bir
nükleer güç santralında, bir reaktör, esas olarak zenginleştirilmiş
uranyumdan oluşan bir nükleer yakıt çekirdeğine sahiptir. Uranyum
atomlarına nötronlar çarptığı zaman, uranyum atom çekirdeği bölünür
(fission), ısı ve daha fazla nötron açığa çıkar. Kontrollü şartlar
altında açığa çıkan nötronlar uranyum yakıtındaki diğer uranyum
atomlarına çarpar. İşlem böylece devam eder. Açığa çıkan ısıyla
zincirleme bir reaksiyon sağlanarak sürekli parçalanma
gerçekleştirilir. Isı, suyu buhara dönüştürmek ve buhar, elektrik
üreten bir türbünü döndürmek için kullanılır. Nükleer güce sahip
ülkelerde 2001 yılında tüm ülkelerdeki elektriğin %21 i nükleer güçten
üretilmiştir.
Bir jeneratöre bağlı bir türbünü döndürmek için düşen su kullanmak da
bir yöntemdir. Elektrik üreten hidro- elektrik sistemlerinin iki temel
tipi vardır. Birincisinde akan su bir barajda biriktirilir, Borular
vasıtasıyla su yüksekten düşürülerek elektrik üretecek jeneratörü
çalıştırmak için türbün kanatları üstüne bir basınç uygulanır. İkinci
sistemde, elektrik üretmek için türbün kanatlarına basınç uygulayan
düşen su değil doğrudan ırmak akımının gücüdür. |
|
Ana Sayfa
