|
|
İstanbul’da Dolmabahçe Sarayında toplanan Birinci Türk Dil
Kurultayının açılış günü olan 26 Eylül, Dil Bayramı olarak kutlanmaktadır.
Çağdaş Türkiye Cumhuriyeti’nin en önemli kültür kurumlarından biri olan Türk Dil
Kurumu 69 yıl önce, 12 Temmuz 1932’de kurulmuştu. Yeni Türkiye Cumhuriyeti’nde
dil ve tarih, Atatürk’ün en çok önem verdiği olgulardı. Önce 1931’de Türk Tarihi
Tetkik Cemiyeti kuruldu. Uluslaşmanın en önemli temellerinden bir diğeri de dil
idi. Bunun bilincinde olan ulu önder Atatürk, 11 Temmuz 1932 gecesi sofrasında
bulunanlara “Dil işlerini düşünmek zamanı gelmiştir. Ne dersiniz?” diye sorar.
Oradakilerin bu düşünceye katılması üzerine “Öyle ise Türk Tarihi Tetkik
Cemiyeti gibi bir de ona kardeş bir dil cemiyeti kuralım. Adı Türk Dili Tetkik
Cemiyeti olsun.” diyerek Türk Dil Kurumunun temellerini atar. Ertesi gün Samih
Rifat, Ruşen Eşref, Celâl Sahir ve Yakup Kadri İçişleri Bakanlığına başvururlar.
Sonradan adı Türk Dil Kurumuna çevrilecek olan Türk Dili Tetkik Cemiyeti
kurulur.
Cemiyetin kuruluşuyla birlikte başlayan çalışmalar sürerken, Türk Dil
Kurultayının hazırlıkları da başlamıştır. Bu coşku ve heyecan içerisinde Türk
Dil Kurultayı toplanır. Kurultaya çok sayıda bilim adamı, gazeteci, yazar,
devlet adamı ve sanatçı katılır. Atatürk, Kurultayı baştan sona kadar
izlemiştir. Türkçenin gelişmesi, özleşmesi, zenginleşmesi yolunda Türk Dil
Kurultaylarının çok önemli yeri vardır. |
|