|
|
Yıldırımlardan korunmak için, yüksek binaların tepesine sivri uçlu madeni çubuklar
takılır. Bakır tellerle toprağa bağlanan bu düzene "PARATONER" denir. Paratöner,
yıldırımı çeker ve tellerle toprağa geçirerek zararsız hale getirir. Yıldırımın elektrik
akımı olduğu 1752 yılında B. FRANKLİN tarafından keşfedilmiştir. Yüksek binalar
büyük akımların toprağa güvenlikle geçişini sağlayan paratonerlerle yıldırımdan
korunurlar. Yıldırımsavar diye de adlandırılan paratoneri Franklin icat etmiştir. Çoğu
yıldırım vakası yaz aylarında ve öğle ile ikindi arasında meydana gelir. .
Şimşek çakmasıyla gök gürlemesi arasındaki süreyi ölçmeye çalışın. Bu, çakmayı
görmenizle gürlemeyi işitmeniz arasındaki zamandır. Her bir saniyede yaklaşık 300
metre uzaklıktadır. Bu nedenle, 10 saniyede 3 km uzaklıkta, 20 saniyede 6 km
uzaklıktadır. Derhal koruyucu tedbirler alın. Şimşek, kaynak buluttan birkaç
kilometre ötede de çakabilir. Oraj yani şimşekli yıldırımlı fırtına tam olarak üstünüzde
olmasa da tedbirler alınmalıdır.
Yıldırım çarpmasından kaçının !
Sığınacak emin bir yer yoksa aşağıdakileri yapın.
Eğer dışarıda yakalanırsanız:
Arabanız
varsa içine girin.
Asla
bir ağacın altına sığınmayın.
Çevreden
daha yüksek bir yerde durmayın.
Bisiklet,
çit vb. metal objelerden uzak durun.
Uzun
nesnelerin yanında durmayın.
Gruplar
halinde durmayın.
Kendinizi
huzursuz hissediyorsanız, saçlarınız yukarı dikilmeye başlamışsa hemen
ulaklarınızı kapatın ve yere çökün. Asla yere uzanmayın ve ellerinizi yere
değdirmeyin.
Ağaçlar,
bayrak direkleri, telefon ve posta direkleri gibi uzun objelerden güvenli bir
uzaklıkta durun.
Vadiler
ve hendekler gibi alçak alanlarda barınak bulmaya çalışın. Alandaki en
yüksek obje olmayın.
Sudan
uzak durun. Bir fırtına söz konusuysa botla gezmeye veya yüzmeye
gitmeyin ve eğer dışarıda su üzerindeyken yakalanırsanız mümkün olduğu kadar
çabuk karaya çıkın.
Traktörler,
kazmakürek,
metal çitler, motorsikletler, çim biçme makinaları ve
bisikletler gibi elektrik ileten objelerden uzak durun. Bir şemsiye tutmak veya balık
avlama oltası taşımak özellikle tehlikeli aktivitelerdir.
Metal
tokalı ayakkabılarınızı çıkarın ve üzerinizdeki tüm metal objelerden kurtulun.
Çamaşır
iplerinden, metal borulardan, raylardan ve bunlara benzer hayli uzak
mesafelerden yıldırımı size taşıyabilecek metalik devrelerden uzak durun.
Yıldırım
esnasında tamamen metal kaplı arabanız içerisinde güvendesiniz fakat bir
fırtına esnasında üzerinize devrilebilecek ağaçların veya diğer uzun objelerin
yakınına veya altına park etmeyin. Arabanıza dokunabilecek devrilmiş güç
kaynaklarından sakının. Arabada bulunan akım iletebilecek herhangi bir metale
dokunmayın. Arabanın camlarının sıkı sıkı kapalı olmasına dikkat edin. Arabanızın
içerisinde güvendesiniz, fakat dışarıya ayak bastığınızda bir şok yaşayabilirsiniz.
Ormanda,
kesif gelişmiş küçük ağaçlar altında alçak bir alanda barınak bulmaya
çalışın.
Bir
tepe üstünde, herhangi bir açık alanda veya plajda durmayın.
Herhangi
bir barınaktan uzak düz bir tarlada yakalanırsanız ve saçlarınızın dik
durduğunu hissediyorsanız yıldırım size çarpmak üzere olabilir.Derhal ayaklarınız
birleşik yere diz çökün, ellerinizi dizlerinizin üstüne koyun ve öne doğru eğilin. Yüzü
koyun yatmayın.
Şimşek
sık sık sağanak yağışların dışında da çakabilir ve herhangi bir yağıştan 10
mil (yaklaşık 16 kmWink uzaklıkta meydana gelebilir.
Kauçuk
tabanlı ayakkabı ve lastik tekerlek çemberi yıldırımdan korunmayı
sağlamaz.
BİR
GRUPLA DIŞARIDAYSANIZ, insanları birbirinden oldukça uzak tutacak
şekilde dağılın.
Eğer içerideyseniz:
Pencere,
kapı ve elektrikli aletlerden uzak durun
Borularla
temastan kaçının
Acil
durumlar dışında telefonu kullanmayın
Kesinlikle
gerekli olmadıkça dışarıya çıkmayın.
Kapılardan,
pencerelerden, şöminelerden ve radyatörlerden, sobalar, lavabolar ve
metal borular gibi elektrik iletebilecek herseyden uzak durun Sizinle dışarısı arasına
mümkün olduğu kadar çok duvar koyun.
Elektrikli
alet veya telefonları tutmayın. Sadece pille çalışan aletleri kullanın.
Fırtına
vurmadan önce, radyo ve televizyon setleri, bilgisayarlar da dahil olmak
üzere elektrikli aletlerin bağlantılarını kesin. Fırtına sırasında onlara dokunmayın.
Banyo
veya duş almayın.
Radyoaktif Paratonerler:
Ra226
(radyum) radyoaktif kaynakli paratonerlerin kullanimi tüm dünyada
yasaklanmis olup, Am241
(americium) radyoaktif kaynakli paratonerleri Avrupa
Birligi ülkeleri tarafindan kullanılmaktadir. |
|
|
Yorum Yazılmamış... |
Sponsor Bağlantılar |
|
|